Phong Nha là một trong số ít nơi mà chọn sai tháng có thể khiến điểm chính đóng cửa. Bài này chia rõ từng khoảng thời gian trong năm và gợi ý độ dài chuyến đi tương ứng với kiểu chơi bạn muốn.
Phong Nha thuộc tỉnh Quảng Trị (Quảng Bình cũ), nằm trong dải đất miền Trung có kiểu thời tiết khá cực đoan: mùa khô thì nắng cháy, mùa mưa thì nước lên rất nhanh. Khác với nhiều điểm du lịch nơi mưa chỉ làm bạn khó chịu, ở đây mưa lớn có thể khiến điểm tham quan chính đóng cửa hẳn. Vì vậy chọn thời điểm là việc nên làm trước cả việc đặt phòng.
Tháng 2 đến tháng 4: khoảng thời gian dễ chịu nhất
Mưa đã dứt, trời khô dần, nhiệt độ còn mát và nắng chưa gắt. Rừng trong vườn quốc gia vẫn giữ màu xanh đậm sau mùa nước, sông Son trong lại. Đây là lúc bạn có thể xếp lịch dày mà không sợ mệt, đi bộ ngoài trời cả buổi vẫn thoải mái. Các tuyến thám hiểm cũng bắt đầu chạy đều sau đợt nghỉ mùa mưa. Nếu được chọn tự do, tôi chọn khoảng này.
Tháng 5 đến tháng 8: cao điểm hè, nắng nhưng ổn định
Đây là mùa đông khách nhất, phần vì kỳ nghỉ hè, phần vì thời tiết ổn định nhất trong năm, gần như không lo lịch bị hủy. Cái giá phải trả là nắng gắt buổi trưa, giá phòng cao hơn và các hang lớn đông vào giữa buổi sáng. Nhưng có một điểm ít người để ý: trong hang mát quanh năm, nên phần chính của chuyến đi hầu như không bị ảnh hưởng bởi cái nóng ngoài trời.
- Xếp hang và hoạt động ngoài trời vào trước 10 giờ sáng
- Nghỉ trưa dài, chiều muộn mới ra suối hoặc đạp xe quanh đồng
- Đặt phòng sớm, khu Phong Nha ít phòng nên hè kín rất nhanh
- Mang mũ rộng vành, kem chống nắng và nhiều nước hơn bạn nghĩ
Tháng 9 đến tháng 11: mùa mưa lũ, cân nhắc kỹ
Đây là khoảng cần thận trọng nhất. Mưa lớn kéo dài, nước sông Son dâng nhanh, và khi nước lên tới một mức nhất định thì động Phong Nha tạm ngừng đón khách vì thuyền không vào được cửa hang. Các tuyến thám hiểm băng rừng, lội suối cũng dừng vì lý do an toàn. Vùng này vốn quen sống chung với lũ nên người dân xoay xở tốt, nhưng lịch trình của khách du lịch thì không co giãn được như vậy.
- Chọn chỗ ở cho hủy phòng linh hoạt, đây là điều kiện bắt buộc
- Không đặt vé máy bay giờ chót của ngày cuối, dễ kẹt vì mưa
- Chuẩn bị sẵn phương án thay thế: động Thiên Đường ít bị ảnh hưởng hơn hang nước
- Theo dõi dự báo trước chuyến vài ngày và hỏi thẳng chủ nhà tình hình thực tế
Tháng 12 và tháng 1: vắng, mát, và hơi ẩm
Mưa đã giảm nhiều so với đỉnh lũ nhưng trời còn ẩm, có những đợt gió mùa lạnh và mưa phùn kéo dài. Điểm cộng lớn là vắng khách và giá phòng mềm. Nếu bạn không quan trọng chuyện nắng đẹp để chụp ảnh và chủ yếu muốn đi hang, đây là khoảng thời gian dễ chịu bất ngờ. Nhớ mang áo ấm, vì đứng trong hang lâu vào mùa này khá lạnh.
Nếu bạn nhắm tuyến thám hiểm dài ngày
Các tuyến qua đêm trong hang chỉ khai thác theo mùa, tập trung vào nửa đầu năm cho tới hết mùa khô, và ngừng trong mùa mưa lũ. Số suất mỗi mùa có hạn, có tuyến kín trước hàng tháng, riêng những tuyến nổi tiếng nhất thì danh sách chờ tính bằng năm. Nói cách khác, với nhóm này thì không phải bạn chọn mùa mà mùa chọn bạn: cứ xem lịch mở bán rồi xếp chuyến theo đó.
Vậy nên đi mấy ngày?
- Hai ngày một đêm: đủ cho một hang lớn và một buổi nhẹ, hợp khi bạn ghép Phong Nha vào chuyến xuyên Việt
- Ba ngày hai đêm: cân nhất, hai hang lớn cộng một buổi suối hoặc đạp xe, không phải vội
- Bốn ngày trở lên: khi bạn muốn thêm tuyến thám hiểm qua đêm hoặc kết hợp biển Đồng Hới
- Một ngày: chỉ nên làm nếu bạn đi ngang và chấp nhận chỉ xem đúng một hang
Nếu chuyến của bạn rơi vào khoảng tháng 9 đến tháng 11, hãy coi động Phong Nha là món có thể mất chứ đừng coi là món chắc chắn có. Xếp nó vào ngày đầu tiên, để nếu hôm đó nước lên thì bạn vẫn còn ngày sau để đổi sang hang khô.
Tóm lại
- Đẹp và dễ chịu nhất: khoảng tháng 3 đến tháng 4
- Ổn định và đông nhất: tháng 5 đến tháng 8, nên đi sớm trong ngày
- Rủi ro cao nhất: tháng 9 đến tháng 11, cần phương án dự phòng
- Vắng và rẻ nhất: tháng 12 đến tháng 1, đổi lại trời ẩm và lạnh
- Độ dài hợp lý cho đa số: ba ngày hai đêm
