Đồ ăn ở Ninh Chữ gắn với hai thứ vùng này có nhiều nhất: biển và nắng. Từ bánh canh chả cá buổi sáng tới thịt cừu nướng, mực một nắng và những vườn nho ven đường ra Vĩnh Hy.
Ăn ở Ninh Chữ có một đặc điểm dễ nhận ra: món nào cũng gắn với hai thứ vùng này có nhiều nhất là biển và nắng. Hải sản kéo vào bờ mỗi sáng, mực phơi một nắng, muối, nho, táo, và cả thịt cừu nuôi trên đồng cỏ khô. Sau sắp xếp hành chính năm 2025, khu vực này thuộc tỉnh Khánh Hòa (Ninh Thuận cũ), nhưng tên món vẫn gọi theo Phan Rang như xưa. Phần lớn quán ngon nằm trong trung tâm Phan Rang, cách bãi tắm chừng 5–6km.
Bánh canh chả cá — món sáng của người Phan Rang
Đây là món nên ăn đầu tiên. Sợi bánh canh làm từ bột gạo, mềm và hơi dai, chan trong thứ nước dùng nấu từ xương cá nên ngọt thanh chứ không béo ngậy. Bên trên là chả cá hấp thái miếng dày và chả cá chiên vàng, thêm hành lá, hành phi và một chén nước mắm ớt để tự điều chỉnh. Quán mở từ rất sớm và nhiều nơi bán hết trước trưa, nên đừng để đến chín mười giờ mới đi tìm.
Bánh căn nướng trong khuôn đất
Bánh căn đổ trong khuôn đất nung đặt trên lò than, bột gạo xay rót vào từng lỗ khuôn rồi đậy nắp cho chín bằng hơi nóng. Bánh không dùng dầu nên vỏ giòn khô chứ không ngậy như bánh khọt miền Tây. Nhân phổ biến là trứng cút, tôm hoặc mực. Cái làm nên món này thực ra là chén nước chấm: nước mắm pha loãng thả vài viên xíu mại, hoặc mắm nêm, thêm xoài bào và mỡ hành. Món này bán sáng sớm và cuối chiều, ăn ngay khi vừa gỡ khỏi khuôn mới đúng vị.
Bánh xèo tôm mực
Bánh xèo ở đây nhỏ, đổ trong khuôn riêng từng cái chứ không phải chiếc lớn gập đôi như miền Tây. Vỏ mỏng, nhân là giá đỗ với tôm hoặc mực tươi cắt khoanh, ăn kèm rau sống và bánh tráng, cuốn lại rồi chấm mắm đậu phộng hoặc mắm nêm.
Thịt cừu và thịt dê
Vùng đất khô hạn quanh Phan Rang là nơi nuôi cừu nhiều nhất Việt Nam, nên đây gần như là chỗ duy nhất trong nước bạn ăn thịt cừu như một món bình dân chứ không phải món nhà hàng. Phổ biến nhất là cừu nướng ăn kèm chao hoặc mắm nêm, ngoài ra có cừu hấp, cừu xào lăn và lẩu. Thịt dê cũng nhiều và làm theo kiểu tương tự.
- Cừu nướng than, chấm chao — món dễ ăn nhất cho người lần đầu thử
- Dê hấp hoặc dê nướng, thường bán ở cùng những quán làm cừu
- Giá tham khảo cho một phần nướng đủ hai người khoảng 200.000–350.000đ
Hải sản bãi Ninh Chữ và Đầm Nại
Sáng sớm thuyền thúng vào bờ ngay trên cát Ninh Chữ, và đó là lúc bạn thấy đúng thứ hải sản mà tối nay các quán sẽ bán. Ghẹ, ốc, mực, cá bò, tôm tít là những thứ dễ gặp. Phía bắc không xa là Đầm Nại, vùng đầm nước lợ nuôi hàu và sò, nên hàu nướng mỡ hành ở đây tươi và rẻ.
Mực một nắng, gỏi cá mai, nước mắm cá cơm
Nắng gió mạnh khiến đồ khô ở đây có chất lượng riêng. Mực một nắng chỉ phơi vừa se mặt, nướng lên vẫn còn mềm ngọt bên trong, chấm tương ớt. Gỏi cá mai làm từ loại cá nhỏ thịt trong veo, tái bằng chanh hoặc giấm rồi trộn thính và rau thơm, ăn không hề tanh.
Nho, táo và những thứ làm từ nho
Dọc cung đường ven biển ra Vĩnh Hy có những vườn nho ở khu Thái An, giàn nho trồng thấp ngay sát đường và nhiều nhà mở cửa cho khách vào tham quan. Ngoài nho tươi đỏ và xanh, người ta còn làm mật nho, nho sấy và rượu vang nho. Táo xanh trồng trong nhà lưới cũng là đặc sản của vùng, ăn giòn, chấm muối ớt. Nho cho quả nhiều đợt trong năm nên không phải lúc nào tới cũng đúng vụ, hỏi trước khi ghé để khỏi đi không.
Sai lầm phổ biến nhất là ăn cả ba bữa quanh khu ven biển vì ngại chạy xe. Gần như toàn bộ món đáng nhớ của vùng này — bánh canh, bánh căn, cừu nướng — đều nằm trong phố, cách chừng mười lăm phút chạy xe máy.
Vài lưu ý khi ăn uống ở Ninh Chữ
- Quán ăn sáng ở Phan Rang hết hàng trước trưa, đi từ 6 đến 8 giờ là chắc ăn
- Với hải sản, hỏi giá theo ký và xem cân trước khi quán mang đi chế biến
- Nhiều món dùng mắm nêm, không ăn được thì báo trước để đổi sang nước mắm chua ngọt
- Mang theo tiền mặt, nhiều quán nhỏ và hàng ở chợ không nhận chuyển khoản
- Mua nho tươi vào ngày cuối chuyến và nhờ đóng thùng xốp nếu phải đi xa
