Châu Đốc là nơi hành hương lớn nhất miền Tây, nhưng bên cạnh núi Sam còn có làng bè trên sông, xóm Chăm bên kia bờ và rừng tràm mùa nước nổi. Đây là những điểm đáng đi và cách ghép chúng cho hợp lý.
Châu Đốc thuộc tỉnh An Giang, nằm sát biên giới Campuchia, ở chỗ hai dòng nước gặp nhau. Đây là nơi hành hương lớn nhất miền Tây, nhưng nếu chỉ tới lễ rồi về thì bạn bỏ lỡ phần thú vị nhất: một vùng nhiều tôn giáo, nhiều tộc người và một kiểu cảnh quan không nơi nào khác trong đồng bằng có. Dưới đây là những điểm đáng đi.
Cụm núi Sam: miếu Bà Chúa Xứ và những gì quanh nó
Núi Sam nằm cách trung tâm Châu Đốc chừng năm cây số và là nơi tập trung gần như toàn bộ các di tích quan trọng. Miếu Bà Chúa Xứ là trung tâm, mỗi năm đón hàng triệu lượt người tới lễ, đông nhất vào dịp vía Bà cuối tháng 4 âm lịch. Ngay cạnh đó là chùa Tây An với lối kiến trúc pha nét Ấn rất dễ nhận, lăng Thoại Ngọc Hầu tựa vào chân núi, và chùa Hang nằm cao hơn trên sườn. Đi hết cụm này mất khoảng nửa ngày, nên bắt đầu từ sáng sớm.
- Miếu Bà Chúa Xứ: đi sớm để tránh đông, ăn mặc lịch sự khi vào khu chính điện
- Chùa Tây An: ngay gần miếu, kiến trúc lạ mắt, chụp ảnh đẹp vào sáng sớm
- Lăng Thoại Ngọc Hầu: gắn với công cuộc đào kênh Vĩnh Tế, nên đọc trước một chút cho có bối cảnh
- Chùa Hang: leo bậc thang một đoạn, đổi lại là tầm nhìn xuống cánh đồng
- Đường lên đỉnh núi Sam: có thể đi xe, đỉnh nhìn ra vùng biên giới
Làng bè trên ngã ba sông
Ngay trước mặt thành phố, hàng loạt nhà bè nuôi cá neo thành dãy trên mặt nước, mấy năm gần đây được sơn lại thành nhiều màu và trở thành hình ảnh quen thuộc của Châu Đốc. Đi thuyền ra giữa dòng lúc chiều muộn là lúc đẹp nhất, ánh sáng xiên làm dãy bè nổi hẳn lên. Nhiều chuyến thuyền gộp luôn cả chặng qua làng Chăm bên kia sông, hỏi kỹ lộ trình và giá trước khi lên.
Làng Chăm Châu Giang
Bên kia sông là các xóm của người Chăm theo đạo Hồi, sống ở vùng này từ lâu đời. Đây là chỗ khác biệt nhất trong cả chuyến: thánh đường mái vòm, nhà sàn gỗ cao, khung dệt thổ cẩm còn hoạt động và món tung lò mò, tức lạp xưởng bò, chỉ có ở đây. Sang bằng phà hoặc thuyền đều được. Nhớ ăn mặc kín đáo và hỏi trước khi chụp ảnh người dân hoặc bên trong thánh đường.
Chợ Châu Đốc, vương quốc của mắm
Chợ nằm ngay trung tâm và là lý do người ta gọi Châu Đốc là xứ mắm. Cả một khu bày mắm thái, mắm cá linh, mắm cá lóc, khô cá các loại, xếp thành từng thau lớn màu nâu đỏ. Đây cũng là chỗ mua đường thốt nốt và các loại bánh làm từ thốt nốt. Nếu định mua mắm mang về, hỏi người bán đóng gói hút chân không và mua vào ngày cuối chuyến.
Rừng tràm Trà Sư, núi Cấm và Búng Bình Thiên
Ba điểm này nằm ngoài thành phố nhưng đều trong tầm đi về trong ngày. Rừng tràm Trà Sư cách Châu Đốc chừng ba mươi cây số, đi xuồng máy rồi chuyển sang xuồng chèo luồn giữa thảm bèo xanh kín mặt nước, đẹp nhất mùa nước nổi tháng 9 đến tháng 11. Núi Cấm ở hướng Tịnh Biên, xa hơn một chút, có hồ trên núi và tượng Phật lớn, khí hậu mát hơn hẳn đồng bằng. Búng Bình Thiên ở hướng An Phú là một hồ nước tự nhiên rộng, mùa nước nổi mặt hồ trong lạ thường so với các dòng sông quanh đó.
Nếu đi Châu Đốc vào dịp lễ vía Bà hoặc đầu năm âm lịch, hãy đặt phòng trước cả tháng và chấp nhận giá gấp đôi ngày thường. Còn nếu bạn đi để xem chứ không phải để lễ, tránh hẳn hai dịp đó là chuyến đi dễ chịu hơn nhiều.
Ghép lịch trình thế nào cho gọn
- Ngày 1 sáng: cụm núi Sam gồm miếu Bà, chùa Tây An, lăng Thoại Ngọc Hầu, chùa Hang
- Ngày 1 chiều: chợ Châu Đốc, sau đó đi thuyền ra làng bè và sang làng Chăm Châu Giang
- Ngày 2 sáng: rừng tràm Trà Sư hoặc núi Cấm, chọn một
- Ngày 2 chiều: quay về Châu Đốc mua mắm và đường thốt nốt rồi bắt xe
- Có ngày thứ ba: thêm Búng Bình Thiên và vùng đầu nguồn An Phú
- Đừng cố nhét cả Trà Sư lẫn núi Cấm vào một ngày, hai hướng khác nhau và bạn sẽ chỉ kịp cưỡi ngựa xem hoa
