Mỹ Sơn là một thung lũng kín, nên thời tiết ở đây gay gắt hơn Hội An hay Đà Nẵng chỉ cách vài chục cây số. Bài này nói thẳng tháng nào dễ chịu, tháng nào nên tránh, và vì sao chuyến đi Mỹ Sơn hầu như không bao giờ là một chuyến đi riêng.
Điều đầu tiên cần biết về Mỹ Sơn là địa hình của nó. Khu đền tháp nằm lọt trong một thung lũng nhỏ được các dãy núi thấp bao quanh, thuộc vùng Duy Xuyên, thành phố Đà Nẵng (tỉnh Quảng Nam cũ). Cái thung lũng kín ấy vừa là lý do người Chăm chọn nơi này làm thánh địa, vừa là lý do trời ở đây nóng hơn và ẩm hơn Hội An chỉ cách chừng bốn mươi cây số. Chọn sai tháng hoặc sai giờ, bạn sẽ nhớ về Mỹ Sơn như một buổi leo gạch giữa lò nướng.
Tháng 2 đến tháng 4: quãng đẹp nhất
Đây là khung thời gian tôi khuyên nếu bạn được chọn tự do. Mùa mưa đã dứt, đất khô ráo nhưng cây cối trong thung lũng vẫn còn xanh chứ chưa bị nắng đốt cháy. Nhiệt độ ban ngày dễ chịu, sáng sớm còn hơi se, và bạn có thể đi bộ hết các nhóm tháp mà không phải tính toán từng bóng râm. Lượng khách ở mức vừa phải, trừ dịp lễ đầu tháng 4 thì đông hơn hẳn.
Tháng 5 đến tháng 8: nắng gắt nhưng vẫn đi được
Đây là cao điểm du lịch của cả vùng Đà Nẵng – Hội An, nên Mỹ Sơn cũng đông theo. Trời ít mưa, ảnh chụp sáng và trong, nhưng từ khoảng 9 giờ sáng trở đi thung lũng bắt đầu hầm. Gió Lào những đợt cao điểm khiến không khí khô rát rất mệt. Đi mùa này thì lịch trình chỉ có một cách đúng: xuất phát từ Hội An lúc 5 rưỡi tới 6 giờ sáng, vào khu di tích ngay khi mở cửa, và ra khỏi thung lũng trước 9 rưỡi.
- Ưu: trời trong, ít khả năng huỷ kế hoạch vì mưa
- Nhược: nóng, đông, và không có bóng râm giữa các nhóm tháp
- Bắt buộc: mũ rộng vành, nước, và đi trước 8 giờ sáng
Tháng 9 đến tháng 12: mùa mưa của miền Trung
Đây là mùa mưa bão của cả dải miền Trung, nặng nhất thường rơi vào khoảng tháng 10 và tháng 11. Mỹ Sơn mùa này vắng khách và đẹp theo kiểu khác hẳn: gạch ướt sẫm lại thành màu nâu đỏ đậm, rêu xanh trên các mảng tường, sương lảng bảng quanh chân núi. Nếu bạn không ngại ướt thì đây là lúc có những bức ảnh riêng biệt nhất. Đổi lại rủi ro là thật, đường trong khu di tích trơn và có đợt đường vào bị ngập, nên hãy để lịch linh hoạt và đừng đặt chuyến này vào ngày duy nhất của kỳ nghỉ.
Tháng 1: mát, ẩm, hên xui
Tháng 1 nằm ở vùng giao mùa, mưa đã ngớt nhưng trời còn nhiều mây và ẩm, nhiệt độ mát dễ chịu để đi bộ. Ánh sáng thường xám nên ảnh không rực, bù lại khách ít và bạn đi lại rất thoải mái. Đây là lựa chọn tốt cho người ưu tiên trải nghiệm yên tĩnh hơn là ảnh đẹp.
Nên đi mấy ngày
Nói thẳng: Mỹ Sơn không phải điểm đến để dành riêng nhiều ngày. Khu di tích chỉ cần hai tới ba tiếng tham quan, cộng thời gian đi lại là gọn trong một buổi sáng. Cách tổ chức hợp lý nhất là lấy Hội An làm căn cứ và xem Mỹ Sơn như một chặng trong lịch trình rộng hơn. Với chuyến ba ngày hai đêm, bạn dành nửa ngày cho Mỹ Sơn, phần còn lại chia cho phố cổ, biển và vùng quê ven sông Thu Bồn.
- Nửa ngày: chỉ Mỹ Sơn, đi từ Hội An lúc sáng sớm và về ăn trưa
- Một ngày: Mỹ Sơn buổi sáng, chiều ghép Trà Kiệu hoặc làng lụa Mã Châu
- Ba ngày hai đêm: đủ để ghép Mỹ Sơn với phố cổ Hội An và một buổi biển
- Năm ngày: mở rộng ra Đà Nẵng, bán đảo Sơn Trà và Bà Nà nếu muốn
Giờ trong ngày quyết định trải nghiệm ở Mỹ Sơn nhiều hơn cả tháng trong năm. Một buổi sáng tháng 6 lúc 6 giờ dễ chịu hơn hẳn một buổi trưa tháng 3 lúc 11 giờ. Nếu buộc phải đi vào mùa nóng, hãy đổi lấy hai tiếng ngủ nướng để có cả khu thánh địa vắng người.
Lưu ý theo từng mùa
- Mùa khô: mang đủ nước cho hai người trở lên, trong khu tháp không có nhiều chỗ mua
- Mùa mưa: mặc áo mưa thay vì cầm ô vì thung lũng có gió, và chọn giày bám tốt
- Dịp lễ 30/4 và 2/9: nên vào cổng ngay giờ mở cửa hoặc dời sang ngày khác
- Sau bão: kiểm tra thông tin khu di tích có mở cửa bình thường không trước khi chạy xe hơn bốn mươi cây số
- Bất kỳ mùa nào: hỏi giờ suất biểu diễn Chăm ngay khi mua vé để sắp lịch quanh nó