Tây Ninh chỉ có hai mùa khô và mưa, nhưng chọn sai mùa thì bạn đổi một chuyến đi mát mẻ lấy một ngày nắng cháy hoặc một buổi chiều mắc mưa trên núi. Bài này nói rõ từng mùa được gì mất gì, và bao nhiêu ngày là vừa đủ.
Tây Ninh nằm trong vùng khí hậu hai mùa rõ rệt của miền Đông Nam Bộ: mùa khô kéo dài khoảng từ tháng 11 đến tháng 4, mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10. Nhiệt độ chênh nhau không nhiều giữa các tháng, nên câu hỏi thật sự không phải là nóng hay lạnh mà là nắng gắt hay mưa chiều, đông hay vắng. Thêm một yếu tố nữa mà ít nơi khác có: lịch lễ hội của núi Bà Đen và Toà Thánh Cao Đài, thứ có thể quyết định chuyến đi của bạn thú vị hay mệt mỏi.
Tháng 11 đến tháng 2: khoảng thời gian dễ chịu nhất
Đây là giai đoạn đầu mùa khô và cũng là lúc đáng đi nhất. Trời trong, tầm nhìn xa, nắng có nhưng chưa tới mức gay gắt, buổi sáng sớm trên núi thậm chí còn hơi lạnh. Từ đỉnh núi Bà Đen vào những ngày này bạn nhìn được rất xa xuống cả vùng đồng bằng, và cũng là mùa dễ gặp cảnh mây đọng dưới chân núi vào tầm rạng sáng. Hồ Dầu Tiếng mùa này nước ổn định, các bãi cỏ ven bờ khô ráo nên cắm trại thuận lợi. Trừ dịp Tết, lượng khách vừa phải.
Tháng 3 đến tháng 4: khô ráo nhưng nắng cháy
Cuối mùa khô là lúc Tây Ninh nóng nhất. Trời vẫn đẹp và gần như không mưa, đường sá thuận tiện, nhưng nắng giữa trưa rất khó chịu, nhất là khi khuôn viên Toà Thánh gần như không có bóng râm và các bậc đá lên núi thì phơi thẳng ra trời. Nếu buộc phải đi vào giai đoạn này, hãy chia ngày theo kiểu miền Nam: hoạt động ngoài trời từ sáng sớm tới khoảng 10 giờ, nghỉ dài buổi trưa, rồi ra ngoài lại sau 15 giờ.
Tháng 5 đến tháng 10: mùa mưa, xanh và vắng
Mưa ở đây hiếm khi kéo cả ngày. Kiểu điển hình là buổi sáng nắng đẹp, đầu giờ chiều đổ một trận rào rồi tạnh, không khí sau đó mát hẳn. Cảnh vật mùa này xanh nhất trong năm, rừng ở Lò Gò – Xa Mát rậm rạp và nhiều chim, thung lũng Ma Thiên Lãnh nhiều nước hơn. Đây cũng là mùa của ốc núi Bà Đen, món chỉ xuất hiện khi mưa nhiều. Đổi lại, đường mòn leo núi trơn, đoạn vào Ma Thiên Lãnh lầy hơn, và bạn nên chuẩn bị áo mưa cùng một lịch trình linh hoạt.
Mùa lễ hội: rất đặc biệt và rất đông
- Hội xuân núi Bà: từ mùng 4 Tết và kéo dài gần hết tháng Giêng âm lịch, đông nhất trong năm
- Lễ vía Bà Linh Sơn Thánh Mẫu: khoảng tháng 5 âm lịch, quy mô nhỏ hơn hội xuân nhưng vẫn đông khách hành hương
- Hội Yến Diêu Trì Cung ở Toà Thánh Cao Đài: dịp rằm tháng 8 âm lịch, có rước cộ và múa rồng nhang
- Trong các dịp này nên đặt phòng trước ít nhất 2–3 tuần và tính dư thời gian xếp hàng cáp treo
Nếu bạn đi để săn mây trên núi
Cảnh biển mây ở núi Bà Đen là thứ nhiều người tìm, nhưng nó phụ thuộc thời tiết chứ không có lịch cố định. Xác suất cao nhất rơi vào những sáng sớm cuối mùa khô đầu mùa mưa và các tháng lạnh cuối năm, khi chênh lệch nhiệt độ giữa đêm và sáng đủ lớn. Muốn thử vận may thì phải ngủ lại Tây Ninh đêm hôm trước và có mặt ở ga cáp treo ngay chuyến đầu tiên trong ngày; đi trong ngày từ Sài Gòn gần như chắc chắn lên núi quá muộn.
Nên đi mấy ngày
- Một ngày: núi Bà Đen buổi sáng và Toà Thánh Cao Đài buổi trưa, phải xuất phát trước 6 giờ
- Hai ngày một đêm: lựa chọn cân bằng nhất, thêm hồ Dầu Tiếng lúc hoàng hôn và Ma Thiên Lãnh
- Ba ngày hai đêm: đủ để đi Lò Gò – Xa Mát và Căn cứ Trung ương Cục miền Nam ở phía biên giới
- Bốn ngày trở lên: nối thêm phần Long An cũ với làng nổi Tân Lập và các nhà cổ vùng hạ
Sai lầm phổ biến nhất không phải chọn nhầm mùa mà là chọn nhầm giờ. Ở Tây Ninh, khoảng từ 11 giờ tới 15 giờ gần như bỏ đi vì nắng, bất kể tháng nào. Dồn mọi thứ ngoài trời vào buổi sáng và bạn sẽ thấy tỉnh này dễ chịu hơn hẳn lời đồn.
Tóm lại nên chọn khi nào
- Muốn thời tiết dễ chịu nhất: tháng 11 đến tháng 2, tránh hai tuần đầu sau Tết
- Muốn vắng khách và giá mềm: tháng 5 đến tháng 10, chấp nhận mưa chiều
- Muốn xem lễ hội: tháng Giêng âm lịch hoặc rằm tháng 8 âm lịch
- Muốn ăn ốc núi: mùa mưa, hỏi trước quán ở chân núi
- Muốn cắm trại hồ Dầu Tiếng: mùa khô, bờ hồ khô ráo và ít muỗi hơn
