Xôi xéo là xôi nếp đồ với nghệ cho màu vàng, phủ lên trên những lát đậu xanh giã nhuyễn thái mỏng, rưới mỡ nước và hành phi. Đây là gói quà sáng rẻ tiền mà gần như ai lớn lên ở Hà Nội cũng từng ăn.
Xôi xéo trông đơn giản nhưng có tới ba lớp làm riêng rồi mới ghép lại. Gạo nếp được ngâm rồi đồ cùng một chút bột nghệ hoặc nước nghệ, cho ra màu vàng nhạt và mùi thơm rất nhẹ chứ không hắc. Đậu xanh đã cà vỏ thì đồ chín riêng, giã hoặc quết cho thật nhuyễn rồi nắm chặt lại thành một khối tròn; lúc bán, người bán cầm khối đậu ấy trên tay và dùng dao hoặc thanh tre gạt từng lát mỏng phủ lên mặt xôi. Cuối cùng là muôi mỡ nước và một nắm hành phi giòn rắc lên trên. Ba thứ đó gộp lại tạo ra kiểu ăn rất riêng: nếp dẻo, đậu bở tơi và bùi, hành phi giòn, mỡ làm mọi thứ quyện vào nhau. Tên gọi xéo được giải thích theo nhiều cách khác nhau, cách phổ biến nhất là gắn với động tác gạt xéo lưỡi dao để lấy lát đậu mỏng. Gói xôi truyền thống được bọc trong lá sen hoặc lá chuối, mở ra thơm mùi lá quyện mùi hành phi, ngày nay nhiều hàng chuyển sang hộp giấy cho tiện. Ăn cơ bản thì chỉ có đậu và hành, còn muốn no lâu thì gọi thêm chả, giò, thịt kho tàu, trứng kho hoặc ruốc và pate.
Nguyên liệu chính
Món ăn gắn liền với Miền Bắc. Bạn có thể kết hợp thưởng thức khi ghé các điểm đến sau:
Đây là nơi xôi xéo phổ biến nhất và cũng là nơi dễ so sánh nhất, vì gần như phố nào cũng có ít nhất một gánh xôi buổi sáng. Hàng làm kỹ luôn có khối đậu xanh nắm sẵn đặt trên mẹt và thái lát ngay trước mặt khách chứ không xúc đậu rời từ trong nồi. Nhiều gánh chỉ bán từ tinh mơ tới khoảng giữa buổi sáng rồi nghỉ, nên đi muộn thường chỉ còn xôi trắng hoặc xôi ngô. Một số hàng lâu năm còn bán thêm ca chiều cho khách tan làm mua mang về.
Khoảng 15.000-50.000đ/gói
Ra khỏi Hà Nội, xôi xéo vẫn là món quà sáng quen thuộc ở các chợ và cổng trường khắp đồng bằng Bắc Bộ cũng như vùng trung du. Ở các tỉnh có vùng trồng nếp ngon, hạt xôi thường dẻo và bóng hơn, dù cách làm không khác gì Hà Nội. Nhiều nơi bán xôi xéo chung mẹt với xôi lạc, xôi ngô và xôi gấc để khách chọn theo ngày. Giá ở tỉnh thường rẻ hơn nội thành và phần xôi cũng đầy tay hơn.
Khoảng 15.000-30.000đ/gói
Trong Nam và các thành phố miền Trung, xôi xéo có mặt ở những xe xôi bán đồ Bắc và một số tiệm ăn sáng, thường nằm cạnh xôi mặn kiểu Sài Gòn. Điểm khác dễ nhận là nhiều hàng ở đây xúc đậu xanh rời rắc lên thay vì thái lát từ khối đậu nắm, nên kết cấu không giống bản gốc. Bù lại, phần đồ ăn kèm phong phú hơn với lạp xưởng, trứng cút và ruốc. Nếu muốn ăn đúng kiểu, nên tìm xe xôi ghi rõ xôi xéo Hà Nội hoặc do người gốc Bắc bán.
Khoảng 20.000-45.000đ/gói
Mức giá phổ biến
15.000đ - 70.000đ Giá tham khảo khoảng 15.000-30.000đ một gói cơ bản chỉ có đậu xanh và hành phi, khoảng 40.000-70.000đ khi thêm chả, giò, trứng hoặc thịt kho.
Giá tham khảo, có thể thay đổi theo quán, khu vực và thời điểm.
Gợi ý thêm
Xôi là gạo nếp đồ chín bằng hơi nước, ăn mặn hay ngọt đều được. Từ xôi xéo Hà Nội, xôi ngũ sắc vùng cao đến xôi mặn miền Nam, đây là bữa sáng rẻ và no lâu nhất mà bạn có thể mua trên vỉa hè.
Bánh giò là khối bột gạo mềm mịn gói lá chuối hình chóp, bên trong là nhân thịt băm mộc nhĩ nấm hương, hấp chín và ăn nóng bằng thìa. Đây là món quà sáng và quà chiều gắn với vỉa hè Hà Nội hơn bất cứ thành phố nào khác.
Bánh cuốn là lớp bột gạo tráng mỏng như tờ giấy trên khuôn vải căng miệng nồi hơi, cuốn nhân thịt mộc nhĩ và chan nước mắm ấm. Mỗi vùng miền Bắc lại có một kiểu riêng, có nơi còn chan cả canh xương.
Lịch trình hay, địa điểm đẹp, món ngon và kinh nghiệm du lịch được gửi thẳng tới bạn.
Chúng tôi tôn trọng quyền riêng tư của bạn. Hủy đăng ký bất cứ lúc nào.